Bác Hồ với Tết - Xuân Kỷ Dậu 1969

31/01/2019 11:21:49
Nửa thế kỷ trôi qua kể từ Tết - Xuân Kỷ Dậu năm 1969. Những ngày này chúng ta lại rộn ràng đón Xuân Kỷ Hợi 2019, mỗi người Việt Nam lại bồi hồi, xúc động nhớ Bác Hồ muôn vàn kính yêu. Nửa thế kỷ trước, với Tết - mùa Xuân, Bác Hồ làm việc, suy nghĩ và lo cho Tổ quốc và đồng bào như thế nào?

Mùa Xuân năm 1969 có nhiều điều rất đặc biệt. Chúng ta vừa trải qua một năm thắng lợi vẻ vang. Từ Tết Mậu Thân năm 1968, đồng bào và chiến sĩ miền Nam anh hùng liên tục tiến công, liên tục nổi dậy, giành được nhiều chiến thắng rất oanh liệt. Đế quốc Mỹ đã buộc phải chấm dứt không điều kiện cuộc chiến tranh phá hoại ở miền Bắc. .

Đầu năm mới 1969, như lệ thường hằng năm, Bác gửi thư chúc mừng năm mới tới đồng bào và chiến sĩ cả nước. Sau khi khẳng định những thắng lợi to lớn của quân và dân ta năm 1968, tin chắc giặc Mỹ sẽ hoàn toàn thất bại, quân và dân ta nhất định sẽ thắng lợi hoàn toàn, Bác gửi lời chúc mừng và cảm ơn các nước xã hội chủ nghĩa anh em, các nước bầu bạn và nhân dân yêu hòa bình, công lý trên thế giới, kể cả nhân dân tiến bộ Mỹ. Cuối thư, Người có mấy câu thơ mừng Xuân:

Năm qua thắng lợi vẻ vang,

Năm nay tiền tuyến chắc càng thắng to.

Vì độc lập, vì tự do,

Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào.

Tiến lên! Chiến sĩ, đồng bào,

Bắc - Nam sum họp, Xuân nào vui hơn!

Bài thơ thúc giục lòng người tiếp tục thực hiện nhiệm vụ vẻ vang “đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào”, vì mục tiêu cao cả “Độc lập-Tự do” với niềm tin chắc chắn sẽ đi tới mùa Xuân sum họp Bắc - Nam một nhà.

Từ mùa Xuân Mậu Thân 1968 đến mùa Xuân Kỷ Dậu 1969, sức khỏe Bác có phần suy giảm. Người bị ho nhiều. Các bác sĩ vẫn thường xuyên thăm khám sức khỏe cho Người. Tuy nhiên, không có một ngày nào Người không làm việc, thậm chí có ngày Người họp, tiếp khách ba, bốn cuộc. Có lần, vào tháng 1-1969, khi bác sĩ Trần Hữu Tước vào thăm và kiểm tra sức khỏe cho Người, để các đồng chí Bộ Chính trị và Trung ương yên tâm, Bác mỉm cười nói: Các chú chỉ vẽ chuyện “công chúa đứt tay” chứ Bác có làm sao đâu. Kỳ thực, Bác đã bị vỡ một tia máu trong cuống họng, đau tức ở mỏ ác, cần phải chấm thuốc hằng ngày.

Có một chi tiết hết sức cảm động. Những ngày cuối tháng 1-1969, thấy giọng nói bị ảnh hưởng kéo dài mà chỉ còn khoảng 15 ngày nữa là đến Tết Nguyên đán, sắp đến lúc phải thu lời chúc mừng năm mới đồng bào và chiến sĩ cả nước, giọng nói không bình thường có thể gây lo lắng cho đồng chí, đồng bào đang chiến đấu ở miền Nam, từ ngày 27-1-1969, Bác chủ động đề nghị bác sĩ đến chấm thuốc cho mau khỏi và hằng ngày Người để 15 phút luyện tập tiếng nói cho to dần như trước.

Năm 1969 là năm đầu tiên miền Bắc được sống trong không khí hòa bình sau 04 năm đế quốc Mỹ gây chiến tranh phá hoại, cũng là năm kỷ niệm 39 năm ngày thành lập Đảng. Bác Hồ muốn có một cách tổ chức kỷ niệm ngày Đảng ra đời thiết thực, hiệu quả. Ngày 30-1, Người làm việc với đồng chí Tố Hữu lúc đó là Trưởng ban Tuyên huấn Trung ương từ 14 giờ đến 16 giờ 30 phút về bài viết “Nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân”, để đăng báo Nhân dân vào ngày kỷ niệm thành lập Đảng 3-2-1969. Những ngày này, tuy mệt, đau đầu, tức ngực nhưng Người vẫn liên tục làm việc như họp Bộ Chính trị, làm việc với Uỷ viên Bộ Chính trị Trường Chinh, gặp Tổng cục trưởng Lâm nghiệp Nguyễn Tạo yêu cầu góp ý kiến cho bản thảo bài báo “Tết trồng cây” của Người… Nhưng Người đặc biệt quan tâm đến bài viết kỷ niệm ngày thành lập Đảng, vì thông qua bài viết sẽ góp phần to lớn giáo dục cán bộ, đảng viên, kể cả cán bộ cấp cao chống chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng. Ngày 3-2-1969, bài viết của Người “Nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân”, ký bút danh T.L., đăng báo Nhân dân, số 5409.

Về những ngày chuẩn bị cho bài viết đăng báo có chuyện thú vị. Lúc đầu ý định của Bác về tên bài báo là “Quét sạch chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng”. Nhưng đồng chí phụ trách Tuyên huấn đề nghị và một cán bộ Văn phòng cũng nhất trí xin sửa lại đầu đề đưa vế “Nâng cao đạo đức cách mạng” lên trước, đưa vế “Quét sạch chủ nghĩa cá nhân” xuống sau, với lý do cán bộ, đảng viên ta nói chung là tốt, ưu điểm là cơ bản. Sau một lát suy nghĩ, Bác nói “ý của các chú Bác thấy cũng có lý. Nhưng Bác vẫn còn phân vân là khi các chú mua được bộ bàn ghế mới, trước khi kê vào phòng, các chú có quét dọn nhà cửa sạch hay cứ để rác rưởi bẩn thỉu mà khiêng bàn ghế vào?”. Hai đồng chí còn lúng túng chưa biết trả lời thế nào thì Bác lại nói, vì hai chú là đa số, Bác đồng ý nhượng bộ, đổi lại tên đầu bài, nhưng ở trong bài thì dứt khoát phải để nguyên ý của Bác “Quét sạch chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng”. Trước đó, Bác đã sửa bài viết Tuyên huấn chuẩn bị gửi cho từng đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị đọc, đề nghị tham gia ý kiến và để mỗi đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị có trong tay một tài liệu mà ngay câu đầu tiên là “Quét sạch chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng”.

Bài báo - sau khi biểu dương tinh thần hy sinh, gương mẫu, đạo đức của cán bộ, đảng viên - đã nói rõ còn một số ít cán bộ, đảng viên đạo đức, phẩm chất còn thấp kém mà nguyên nhân là do mang nặng chủ nghĩa cá nhân. Bài báo viết về hậu quả tại hại của chủ nghĩa cá nhân và khẳng định do chủ nghĩa cá nhân mà phạm nhiều sai lầm. Cuối bài báo, Bác khẳng định phải quét sạch chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng. Muốn thế phải thực hiện đồng bộ các giải pháp như tăng cường giáo dục toàn Đảng về lý tưởng cộng sản chủ nghĩa, về đường lối, chính sách của Đảng; về nhiệm vụ và đạo đức của người cán bộ, đảng viên. Phải thực hành phê bình và tự phê bình nghiêm chỉnh trong Đảng, hoan nghênh, khuyến khích quần chúng phê bình cán bộ, đảng viên. Chế độ sinh hoạt chi bộ phải nghiêm chỉnh. Kỷ luật của Đảng phải nghiêm minh. Công tác kiểm tra của Đảng phải chặt chẽ. Mỗi cán bộ, đảng viên phải đặt lợi ích của cách mạng, của Đảng, của nhân dân lên trên hết, trước hết. Phải bồi dưỡng tư tưởng tập thể, tinh thần đoàn kết, tính tổ chức và tính kỷ luật. Phải đi sâu đi sát thực tế, gần gũi quần chúng, thật sự tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân. Phải cố gắng học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ hiểu biết để làm tốt mọi nhiệm vụ.

Hai ngày sau, ngày 5-2, bài viết của Bác “Tết trồng cây”, ký bút danh T.L., đăng báo Nhân dân, số 5411, nêu lên ý nghĩa và lợi ích to lớn của việc trồng cây gây rừng ở các địa phương.

10 giờ 15 phút ngày 6-2, tại nhà khách nhỏ Phủ Chủ tịch, Bác đọc lời chúc mừng năm mới vào máy ghi âm, để phát vào đêm giao thừa.

Những ngày giáp Tết Nguyên đán, Bác vô cùng bận rộn, vừa dự Hội nghị Bộ Chính trị vừa tiếp Đại sứ các nước mới sang nhậm chức, tiếp đại biểu Đảng Cộng sản một số nước sang thăm Việt Nam… Người vẫn dành thời gian quý giá để gặp cháu Huỳnh Kiều, chiến sĩ giao thông liên lạc miền Nam ra miền Bắc chữa bệnh và ăn cơm cùng cháu; gặp gia đình các đồng chí Nguyễn Chí Thanh, Trần Đăng Ninh, Nguyễn Sơn; tiếp thân mật đoàn thiếu niên dũng sĩ miền Nam ra thăm miền Bắc; đón, tiếp các vị trong Phái đoàn liên minh các lực lượng dân tộc, dân chủ và hòa bình miền Nam ra thăm miền Bắc.

Ngày 30 Tết Kỷ Dậu (15-2-1969), Người gửi tặng lẵng hoa cho một số cơ quan như khối 30 khu phố Đống Đa; phân đội 5, Đoàn Công an vũ trang bảo vệ Tổ quốc. Ngày Mùng 1 Tết Kỷ Dậu, Bác cùng các đồng chí Nguyễn Lương Bằng, Văn Tiến Dũng đến thăm và chúc tết cán bộ, chiến sĩ Quân chủng Phòng không - Không quân tại sân bay Bạch Mai. Người đến thăm và chúc tết nhân dân xã Vật Lại, huyện Ba Vì, tỉnh Hà Tây, cùng nhân dân xã Vật Lại khai Xuân trồng cây trên đồi của xã. Nói chuyện với nhân dân địa phương dưới bóng cây bạch đàn trên đồi Vật Lại, Người nói “các cụ thì biết chuyện cũ, chuyện mới, nhưng các cháu ngày nay chỉ biết chế độ Dân chủ Cộng hòa. Đất nước bây giờ là của ta, cho nên cần phải thi đua sản xuất giỏi, trồng cây giỏi”.

Trong suốt Tết - Xuân Kỷ Dậu, bắt đầu sau ngày Mùng 1 Tết, Bác có hiện tượng đau ngực, vùng cơ tim phía trước về mé trái có hiện tượng cung cấp máu thiếu. Người cảm thấy mệt, nhiều lần phải thở ôxy và làm điện tâm đồ, theo dõi huyết áp, tim mạch. Điều đáng nói là Người không chịu nằm nghỉ, vẫn liên tục làm việc như chúc Tết, tặng huy hiệu của Người cho những cá nhân có thành tích xuất sắc, trong đó có những cụ già trong phong trào trồng cây gây rừng, tiếp các đoàn đại biểu nước ngoài, họp Bộ Chính trị nghe báo cáo về tình hình quân sự, làm việc với đồng chí Trường Chinh về vấn đề “Điều lệ hợp tác xã cấp cao”. Người còn bố trí thời gian xem đoàn văn công nghiệp dư của Công an vũ trang biểu diễn nhân dịp Xuân Kỷ Dậu. Làm việc với Thủ tướng Phạm Văn Đồng, Người hỏi thăm tình hình máy bay Mỹ trinh sát và bắn phá các tỉnh Quảng Bình, Vĩnh Linh (Quảng Trị) và căn dặn một số việc phải làm để tránh thiệt hại cho dân.

Một vài tư liệu về công việc của Bác Hồ 50 năm trước trong những ngày đầu năm và Tết Xuân Kỷ Dậu 1969 giúp ta hiểu sâu sắc hơn tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người, lãnh tụ vô cùng kính yêu với cuộc đời oanh liệt, đầy gian khổ hy sinh, vô cùng cao thượng và phong phú, vô cùng trong sáng và đẹp đẽ. Bác vẫn sống mãi với non sông đất nước, tên tuổi và hình ảnh của Người ngày càng khắc sâu trong trái tim, khối óc của mỗi chúng ta./.

PGS.TS. Bùi Đình Phong,

 Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam