BHYT là thành tựu của nhân loại

05/10/2017 09:29:58
“BHYT là thành tựu của nhân loại, là chiếc “phao” cứu sinh cứu sống không chỉ bệnh nhân và gia đình người bệnh khi khôngmay mắc bệnh hiểm nghèo”. Đây là nhận định của Đại biểu Quốc hội, GS TS.Nguyễn Anh Trí, nguyên Viện trưởng Viện Huyết học truyền máu Trung ương trong cuộc trao đổi phỏng vấn với phóng viên Tạp chí BHXH. Theo GS TS.Nguyễn Anh Trí, trên 90% bệnh nhân đang điều trị ở Viện đều có thẻ BHYT, bởi với đặc thù trong điều trị, nếu không có thẻ BHYT, người bệnh khó chống đỡ được kinh tế sau khoảng hai đợt điều trị…

Xin Giáo sư chia sẻ cụ thể hơn về tầm quan trọng của thẻ BHYT khi bệnh nhân đến điều trị tại Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương?

GS TS.Nguyễn Anh Trí: Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương luôn không ngừng cải thiện chất lượng khám, chữa bệnh và đặc biệt là nâng cao thái độ tinh thần để phục vụ người bệnh, dù có BHYT hay không có BHYT. Đây cũng là vấn đề được Bộ Y tế rất quan tâm và tôi cũng tin tưởng ở hầu hết các cơ sở khám, chữa bệnh hiện nay đều coi nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh là vấn đề trọng tâm. Tôi phải khẳng định, hiện nay, chất lượng chuyên môn, cũng như các phác đồ chẩn đoán và điều trị bệnh tại Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương là tốt nhất và cập nhật với quốc tế. Chính vì vậy, nhờ có BHYT và chỉ có BHYT người bệnh mới có thể đủ điều kiện để thụ hưởng tất cả các dịch vụ y tế tiên tiến nhất của bệnh viện. Đồng nghĩa với việc, nếu bệnh nhân không có thẻ BHYT thì khó có thể đủ kinh tế để chịu đựng quá hai đợt điều trị. Chúng tôi vẫn nói đùa với nhau, không có thẻ BHYT thì chỉ cần hai đợt điều trị là một căn nhà 05 tầng mặt phố có thể lung lay, vì vậy, bán nhà đi chưa chắc đã đủ kinh phí để điều trị bệnh. Có BHYT sẽ giúp bệnh nhân thuận lợi hơn, thậm chí là quyết định bệnh nhân được thụ hưởng các dịch vụ y tế từ thấp đến cao, tiến hành được những liệu trình chuẩn đoán và điều trị rất cao cấp. Điều đó đã khẳng định BHYT có vai trò vô cùng quan trọng nhất là đối với những bệnh nhân không may mắc phải bệnh hiểm nghèo. Tôi cho rằng, BHYT là thành tựu của nhân loại trong tìm cách để giải quyết, hỗ trợ cho người bị ốm đau, bệnh tật và tôi với tư cách cá nhân, đặc biệt khi xét ở Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương thì thẻ BHYT chính là chiếc “phao” cứu sống không chỉ bệnh nhân và gia đình người bệnh khi không may mắc bệnh hiểm nghèo. Có nhiều trường hợp phải chi trả rất nhiều tiền vì không có thẻ BHYT, dù có khỏi bệnh thì gia đình cũng kiệt quệ kinh tế. Nhưng ở Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương thì có đến trên 90% bệnh nhân có thẻ BHYT. Hiện nay ở Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương, có thẻ BHYT, bệnh nhân được sử dụng những dịch vụ tốt nhất trong chuẩn đoán và trong điều trị thậm chí là rất cao cấp như ghép tế bào gốc chẳng hạn thì có thể bệnh nhân cũng đã được hưởng 60% thậm chí đến 80% chi phí do BHYT chi trả. Nhân đây có một ý mà tôi muốn nhấn mạnh rằng, hiện nay nếu ai còn có suy nghĩ cho rằng khám thẻ BHYT là chất lượng dịch vụ kém hơn thì theo tôi cũng phải thay đổi suy nghĩa ấy ngay bởi vì khi người dân được lựa chọn cơ sở khám, chữa bệnh phù hợp thì dù có thẻ BHYT hay không thì chắc chắn không ai lại tìm đến cơ sở khám, chữa bệnh chất lượng và dịch vụ kém.

Giáo sư cho rằng thẻ BHYT như là thành tựu của nhân loại; tuy nhiên, hiện nay vẫn còn gần 20% dân số chưa có thẻ BHYT. Với tư cách là đại biểu Quốc hội, Giáo sư đánh giá như thế nào về điều này?

GS TS.Nguyễn Anh Trí: Hiện nay vẫn còn luồng ý kiến cho rằng “người dân không mặn mà với thẻ BHYT”, theo tôi, không đúng. Người bệnh đến điều trị không thể không có thẻ BHYT, thực tế này không chỉ ở Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương mà ở các bệnh viện khác như tim mạch; ngoại khoa; sản khoa tôi tin cũng tương tự như vậy. Bởi hiện nay, các dịch vụ kỹ thuật, thuốc cùng các liệu pháp điều trị có chi phí rất cao vì vậy quan điểm rằng “không mặn mà” với thẻ BHYT vì khám, chữa bệnh thẻ BHYT không chất lượng cần phải thay đổi. Nhiều bệnh nhân đến bệnh viện chúng tôi đã rất hoảng sợ khi biết số tiền phải chi trả trong điều trị nếu không có thẻ BHYT.

Với tỷ lệ trên 90% bệnh nhân có thẻ BHYT điều trị tại đây đều là bệnh nặng, với thời gian dài, thậm chí cả đời thì chi phí rất cao, vậy công tác phối hợp của Huyết học – Truyền máu Trung ương trong thanh toán chi phí BHYT như thế nào?

GS TS.Nguyễn Anh Trí: Trong quá trình thanh toán chi phí khám, chữa bệnh BHYT ở Viện thường xuyên xảy ra vướng mắc, không chỉ là vài trăm triệu mà đôi khi giá trị là vài tỷ đồng. Tuy nhiên, chúng tôi đã phối hợp rất tốt với cơ quan BHXH trong quá trình triển khai. Điều quan trọng tất cả vướng mắc hai bên cùng nhau tháo gỡ và tháo gỡ một cách rất hợp tác, thống nhất và đúng quy định. Với tư cách là đại biểu Quốc hội và qua tiếp xúc của cử tri, tôi biết ở nhiều tỉnh, thành phố, cơ sở khám, chữa bệnh cũng gặp vướng mắc, điều này là lẽ thường giống như nhiều sự việc khác trong cuộc sống thôi. Quan trọng hai bên phải phối hợp, trao đổi với nhau, từ đó tháo gỡ khó khăn trong triển khai thực hiện. Có thể nói, công tác phối hợp giữa Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương với cơ quan BHXH rất chặt chẽ, luôn đặt quyền và lợi ích cho người bệnh BHYT lên hàng đầu.

Giáo sư có thể cho biết chi phí lớn nhất mà Quỹ BHYT đã từng chi trả cho bệnh nhân ở Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương là bao nhiêu?

GS TS.Nguyễn Anh Trí: Chi phí cho các bệnh về máu có thể nói thuộc hàng cao nhất trong các loại bệnh hiểm nghèo hiện nay. Ví dụ, một bệnh nhân bị bệnh Lơ-xê-mi-kinh điều trị ổn định, chỉ dùng thuốc để duy trì, mỗi tháng chi phí mất khoảng 50 triệu đồng, nhiều hơn thì khoảng 90 triệu đồng/người /tháng. Việc dùng thuốc điều trị duy trì như vậy có thể kéo dài từ 9 - 10 năm, tính ra khoảng trên 10 tỷ đồng, sẽ tốn kém vô cùng nếu bệnh nhân không có thẻ BHYT. Hepoximi, Taraxeli, truyền máu, các bệnh ung thư máu cũng tốn kém gần tương tự. Nếu không có BHYT giúp sức, hỗ trợ cho bệnh nhân, nếu không có Nhà nước mua BHYT cho người nghèo, tôi khẳng định công tác chẩn đoán và điều trị tại những cơ sở như Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương gần như bị đình trệ.

Biểu giá viện phí mới sẽ có sự chệnh lệch khá lớn giữa người có thẻ BHYT với người không có thẻ BHYT và nhiều chuyên gia cho rằng người nghèo sẽ được hưởng lợi nhiều hơn và đây là một chính sách mềm hướng tới bao phủ BHYT toàn dân? Vậy quan điểm của Giáo sư về vấn đề này như thế nào?

GS TS.Nguyễn Anh Trí: Cá nhân tôi đồng ý với cả hai nhận định trên. Nếu đã ốm đau, bệnh tật thì kể cả người nghèo trung lưu hay giàu có đều có thể bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, với chính sách điều chỉnh giá viện phí có thể khẳng định người nghèo sẽ được hưởng lợi hơn.

Trước hết, nhờ có tăng giá, nói đúng hơn là tính đúng tính đủ (khẳng định như vậy vì đây không phải tăng giá một cách vô lý) nhờ có tăng giá dịch vụ để tính đúng tính đủ thì Ngành Y tế mới có kinh phí đầu tư trang thiết bị, cơ sở vật chất, thuốc tốt hơn và có được phương pháp điều trị hiện đại hơn, phục vụ cho bệnh nhân nói chung. Trước đây, người có điều kiện kinh tế có thể được hưởng thụ những tiến bộ của y học nhưng người nghèo thì quả thực rất khó. Tuy nhiên, với những chính sách An sinh xã hội ưu việt của Nhà nước, điều này đã thay đổi. Mặc dù tăng giá viện phí, song người nghèo lại được Nhà nước mua BHYT, nhờ vậy vẫn được hưởng thụ tất cả tiến bộ y học, lợi ích từ phác đồ, phương pháp điều trị cao cấp. Như vậy, lợi ích là rất rõ, thậm chí rất lớn. Cụ thể hơn, ví dụ, phương pháp ghép tế bào gốc có thể nói là phương pháp cao cấp nhất, hiệu quả nhất nhưng cũng tốn kém nhất để chữa trị ung thư máu, chứ không phải là kéo dài thời gian điều trị bệnh. Bây giờ bệnh nhân ghép tế bào gốc không chỉ ở các thành phố lớn mà cả đồng bào, dân tộc vùng sâu, vùng xa cũng đã được sử dụng phương pháp. Nếu không có BHYT, làm sao có thể đạt được điều đó.

Thứ hai, việc đưa ra cơ chế mềm để những người còn đang ngần ngại, tính toán trong việc mua thẻ BHYT là rất đúng. Do không thực sự hiểu được ích lợi của việc tham gia BHYT, không ít người vẫn tiếc rẻ không mua BHYT. Thực tế cho thấy chỉ đến khi bệnh tật hiểm nghèo, tai nạn ập đến, cả gia đình phải còng lưng lo viện phí, có thể phải bán nhà, vay nặng lãi, thậm chí cam tâm chịu chết… mới hối tiếc thì đã muộn. Nên người dân cần tìm hiểu kỹ những ích lợi để tham gia BHYT, đó là sự lựa chọn thiết thực bảo đảm sức khỏe và tài chính của bản thân và gia đình.

Xin cảm ơn Giáo sư!

Thái Dương – Bích Thủy (thực hiện)

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam