Đại dịch Covid-19 và những “lát cắt” An sinh xã hội toàn cầu (Bài 02)

07/04/2020 08:55:47
Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp, bên cạnh các nỗ lực y tế nhằm sớm chặn đứng dịch, các biện pháp hỗ trợ an sinh, bảo đảm cuộc sống cho người lao động nhanh chóng được chính phủ các quốc gia triển khai, coi đây là nền tảng vượt qua những khủng hoảng trên các mặt của đời sống xã hội - những hệ lụy có thể xảy ra.

Bài 2: Những biện pháp ứng phó khẩn trương

Trước sự lây lan với tốc độ chóng mặt của Covid-19, các biện pháp an sinh của các quốc gia nhanh chóng được triển khai, phù hợp với hệ thống và nguồn lực sẵn có. Vai trò của hệ thống An sinh xã hội trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Chế độ nghỉ ốm và đặc biệt là BHTN trở nên quan trọng hơn bao giờ hết và được các quốc gia tối ưu hóa việc chi trả cho người lao động; bảo đảm chi trả thật nhanh qua việc giảm bớt thủ tục hành chính hay đặc biệt hơn là mở rộng các điều kiện hưởng.
Ngân hàng thế giới - World bank đã đưa ra những con số thống kê khá cụ thể. Tính đến ngày 20/3/2020, tổng cộng 45 quốc gia đã giới thiệu, điều chỉnh hoặc mở rộng các chương trình bảo trợ xã hội để đáp ứng với COVID-19. Đáp ứng có mặt ở tất cả các khu vực, trừ châu Phi. Các biện pháp được sử dụng rộng rãi nhất bao gồm hỗ trợ tiền mặt (30 chương trình), tiếp theo là trợ cấp lương (11), trợ cấp nghỉ ốm (10)...
Vẫn theo báo cáo của World Bank, tổng cộng có 13 chương trình trợ giúp tiền mặt mới vừa được đưa ra, ví dụ như ở Bolivia, Ấn Độ, Iran và Peru. Một khoản chi trả một lần bằng tiền mặt, toàn diện cho tất cả công dân sẽ được thực hiện ở Hồng Kông và Singapore. Các chương trình bằng hiện vật mới cũng đã được đưa ra, chẳng hạn như phiếu thực phẩm ở Đài Loan và Seattle ở Hoa Kỳ.
Các quốc gia đang điều chỉnh các chương trình trợ giúp xã hội hiện hành theo nhiều cách khác nhau, chẳng hạn hỗ trợ thu nhập dưới dạng phiếu chăm sóc trẻ em hoặc các khoản phụ cấp được đưa ra ở Ý, Ba Lan và Hàn Quốc. Các chương trình trợ giúp xã hội khác bao gồm hỗ trợ cho dân số vô gia cư theo kế hoạch ở Tây Ban Nha… Nhiều quốc gia cung cấp hỗ trợ tiền mặt cho người lao động tự làm bị ảnh hưởng bởi khủng hoảng (ví dụ: Ireland, Bồ Đào Nha, New Zealand) và những người trong khu vực phi chính thức (Ấn Độ). Một số quốc gia (ví dụ, Hà Lan) đang giảm thời gian làm việc trong số tiền lương đã được thuê, kết hợp với nghỉ ốm có lương. Thụy Điển đang giảm thời gian hành chính cần cho các khoản chi trả nghỉ ốm, trong khi Thụy Sĩ đang làm như vậy với quy trình bảo hiểm thất nghiệp.
Tổ chức Lao động quốc tế - ILO đưa ra những thống kê có tính cập nhật liên tục về các biện pháp ứng phó với Covid-19. Cụ thể, từ ngày ngày 01/2/2020 đến ngày 06/4/2020, 82 quốc gia và vùng lãnh thổ đã công bố ít nhất 194 biện pháp bảo trợ xã hội để đối phó với cuộc khủng hoảng Covid-19.
Châu Mỹ là nơi có số các quốc gia đưa ra các biện pháp ứng phó cao nhất, với 46,7% các quốc gia trong khu vực đã đưa ra các biện pháp, tiếp theo là châu Âu và Trung Á (43%), châu Phi (37%), châu Á và Thái Bình Dương (31,1%) và các nước Ả Rập (16,7%).
Trung Quốc – quốc gia khởi phát virus corona, lẽ dĩ nhiên đưa ra biện pháp ứng phó đầu tiên, nhưng cũng phải đến ngày 12/02. Những ngày sau đó, các quốc gia nhanh chóng tuyên bố đưa ra các chính sách ứng phó; đầu tháng 3 có 174 quốc gia, vùng lãnh thổ và đến ngày 06/4, con số là 194.
Thống kê, phân loại của ILO cũng cho thấy sự đa dạng trong các biện pháp ứng phó từ các quốc gia. Theo đó, 32% quốc gia điều chỉnh tăng mức trợ cấp; 25% quốc gia thực hiện việc bổ sung các chế độ hưởng mới đến người lao động. Các biện pháp còn lại liên quan đến thay đổi điều kiện hưởng (24%); cải cách thủ tục hành chính (6%), thay đổi điều chỉnh mức, thời gian đóng (6%)…
Gần một phần năm (19,6%) các câu trả lời trong giai đoạn này có liên quan đến chăm sóc sức khỏe; cho thấy mức độ cực kỳ quan trọng của công tác y tế trong giai đoạn này. Các quyền lợi liên quan đến chế độ trợ cấp thất nghiệp cũng đóng vai trò quan trọng không kém và được chính phủ các quốc gia hết sức ưu tiên (14,9%); hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp (13,9%). Các giải pháp tăng cường chế độ bảo đảm an sinh xã hội được áp dụng rộng rãi (8,8%), điều chỉnh lương hưu (6,7%); hỗ trợ chăm sóc gia đình, trẻ em (6,7%), nghỉ ốm (4,6%), hỗ trợ lương thực (4,6%), trợ cấp nhà ở (2,6%)./.

 

Minh Hằng 

Bài 01: Những con số dự báo & và hơn thế nữa 

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam