Đau đáu nghề giải quyết chế độ…

04/08/2020 22:33:50
“Bác có việc gì mà đến cơ quan BHXH sớm vậy?”. Đáp lời anh bảo vệ BHXH huyện Hòa Vang, bác Nguyễn Đình Anh (xã Hòa Liên, huyện Hòa Vang, TP. Đà Nẵng) tươi cười nói: Tôi lên tìm ông Liễu Giám đốc, rồi vội vàng giải thích thêm, tôi không phải lên “cự nự” gì BHXH đâu. Tôi lên để báo với ông Liễu là tôi vừa nhận được tháng lương hưu đầu tiên rồi. Tôi cảm ơn ông ấy lắm. Tôi báo với ổng một tiếng để ổng chung vui cùng tôi…

Giao dịch tại bộ phận một cửa BHXH huyện Hòa Vang (TP. Đà Nẵng)

 

Bác Anh vốn là cán bộ xã, nhưng làm việc được 13 năm 4 tháng thì hết nhiệm kỳ, không đủ điều kiện để tái cử. Ở thời điểm ấy, bác đã nghĩ chẳng còn cách nào khác, lên BHXH huyện Hòa Vang làm thủ tục giải quyết nhận BHXH một lần. 

“Mấy bạn cán bộ BHXH có tư vấn cho tôi đóng thêm thời gian để sau này về già có lương hưu. Lúc ấy tôi cứ nghĩ nhận một cục tiền mặt cả trăm triệu vẫn thích hơn nên tôi nhất định không đồng ý. Cán bộ cứ nói mãi tôi tưởng là gây khó dễ nên tôi cũng cự nự, to tiếng. Thấy vậy ông Liễu mời tôi lên phòng trò chuyện. Ông Liễu thì cả huyện Hòa Vang này ai chả biết, ông ấy xuống xã miết để tư vấn chính sách BHXH, BHYT, tôi cũng gặp ông ấy vài lần rồi. Ông Liễu phân tích, lý giải cho tôi hiểu lợi ích nếu tôi tham gia BHXH tự nguyện. Tôi đã tham gia BHXH được gần 14 năm, nếu tôi đóng nốt thời gian còn thiếu thì đến tuổi về hưu tôi vừa có lương hưu, vừa được cấp thẻ BHYT. Ông Liễu nói tôi mới thấy, mình làm cán bộ xã bao năm mà cũng không để ý, giờ không làm cán bộ nữa nhưng tham gia BHXH tự nguyện về già vẫn nhận lương hưu giống như cán bộ. Nhưng ông Liễu cũng chẳng thúc ép tôi làm ngay, mà bảo tôi cứ về suy nghĩ kỹ, cân nhắc xem nên đóng tiếp thời gian còn thiếu để sau nhận lương hưu hay là nhận luôn BHXH một lần, nếu nhận một lần thì rất thiệt thòi về sau này… Về nhà, vừa suy nghĩ thêm những điều ông Liễu nói, tôi vừa tự mình tìm hiểu thêm thông tin về những thiệt – hơn khi hưởng lương hưu và nhận BHXH một lần. Rồi tôi đến BHXH huyện làm thủ tục đóng nốt thời gian còn thiếu, hôm nay tôi nhận tháng lương hưu đầu tiên, đã thế còn được cấp thẻ BHYT nên phải lên báo với ông ấy để ông ấy chung vui cùng tôi…”. 

Cứ như thế, hình ảnh Giám đốc BHXH huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng Hà Liễu hiện lên trong mắt tôi qua lời kể của bác Anh vừa giản dị, vừa thân thiết. Gặp ở bên ngoài, thực cũng không khác bao nhiêu. Anh Liễu chia sẻ, ở Hòa Vang, cấp ủy chính quyền, các ban, ngành đoàn thể ai cũng biết anh, bởi lẽ anh kinh qua hầu hết các vị trí công tác trong bộ máy chính quyền trên địa bàn huyện. Sinh ra ở Hòa Vang, tháng 7/1985, anh Liễu về công tác tại Phòng Thương nghiệp huyện Hòa Vang; đến tháng 8/1988, anh chuyển qua Phòng Tài chính huyện. Làm việc ở đây được 03 năm thì anh được điều động qua Chi cục thuế huyện. Năm 1997, khi Ngành BHXH thành lập được gần 2 năm, một lần nữa anh xin chuyển công tác và gắn bó với BHXH huyện Hòa Vang đến bây giờ. 

23 năm công tác trong Ngành BHXH và 20 năm làm cán bộ quản lý BHXH huyện (từ năm 1997 đến năm 2000 là Chuyên quản thu; Năm 2001 được bổ nhiệm Phó Giám đốc; từ năm 2006 là Phó Giám đốc phụ trách; từ 2010 đến nay là Giám đốc BHXH huyện), trên cương vị nào, bản thân anh cũng xác định trách nhiệm của mình là phục vụ tốt cho người tham gia BHXH, BHYT, BHTN nhất là những người tham gia kháng chiến, những cán bộ, viên chức và người lao động ở các cơ quan đơn vị đã nghỉ hưu, hưởng chế độ BHXH, BHYT. 

Từ thực tiễn chỉ đạo, tổ chức thực hiện BHXH tại cơ sở, anh Liễu nhận thấy, giải quyết và chi trả các chế độ đảm bảo quyền lợi của người tham gia BHXH, BHYT cũng quan trọng không kém. Anh luôn đau đáu làm sao để giải quyết chế độ cho người lao động nhanh gọn, tiện lợi nhất nhưng đồng thời cũng phải chặt chẽ, đảm bảo các quy định của pháp luật, quy định của Ngành, tránh lạm dụng trục lợi Quỹ BHXH, BHYT nhất là các quỹ BHXH ngắn hạn.

Chế độ ốm đau, thai sản là một trong những chỗ dựa tin cậy, vững chắc cho người lao động trước các rủi ro trong cuộc sống. Tuy nhiên, chế độ này đang bị nhiều tổ chức, cá nhân lợi dụng những kẽ hở của pháp luật để lạm dụng, trục lợi. Tại Hòa Vang, tình trạng lạm dụng, trục lợi Quỹ BHXH cũng diễn ra khá phức tạp, do địa bàn có các khu công nghiệp lớn của TP. Đà Nẵng, lực lượng lao động nữ chiếm 53,6% trên tổng số lao động tham gia BHXH. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp nhỏ, nên dễ dàng làm thủ tục hợp đồng lao động, danh sách thanh toán tiền lương và đăng ký tham gia BHXH cho người nhà, người thân thời gian từ 06 - 09 tháng để hưởng chế độ thai sản là không thể tránh khỏi.

Về quản lý đối tượng hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng do Bưu điện thực hiện. Tuy nhiên, Bưu điện chỉ tập trung cho công tác chi trả, chưa quan tâm đến công tác phối hợp với BHXH huyện và UBND xã theo dõi, cắt giảm kịp thời đối tượng do chết, vì thế đã để xảy ra tình trạng đối tượng đã chết nhưng vẫn hưởng trợ cấp thời gian dài. 

Trước thực trạng đó, bản thân anh Hà Liễu và các viên chức làm công tác giải quyết chế độ đã xây dựng giải pháp nhằm giảm tình trạng trục lợi Quỹ thai sản, thất thoát nguồn Quỹ BHXH bằng: Quy trình xác minh giải quyết chế độ thai sản và đối tượng hưởng tuất trên 80 tuổi, nhằm ngăn chặn hành vi trục lợi BHXH. 

Theo đó, quy trình xác minh được xây dựng khoa học, thuận lợi cho các tổ nghiệp vụ trong quá trình xác minh. Để viên chức khỏi lúng túng khi trả lời, giải thích cho đơn vị, Quy trình có kèm theo các quy định của pháp luật liên quan để viên chức dễ dàng giải đáp thắc mắc, tránh gây hiểu nhầm, bức xúc cho đơn vị sử dụng lao động. Khi giải quyết hồ sơ, phải kiểm tra, đối chiếu chữ ký, con dấu của các cơ sở y tế đã đăng ký trên chứng từ với phần mềm giám định BHYT về cấp khống Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH. Hàng quý, tổng hợp theo dõi những đơn vị có số lượng lao động đề nghị giải quyết hưởng chế độ thai sản tăng bất thường; thanh toán vượt cao hơn 3% Quỹ ốm đau, thai sản để phân tích và xem xét từng trường hợp để có kế hoạch xác minh.

Đối với trường hợp người lao động tham gia BHXH từ 06 - 09 tháng ở các địa phương khác, sau đó nghỉ việc và đề nghị giải quyết chế độ thai sản tại BHXH huyện Hòa Vang, thì BHXH huyện phối hợp với BHXH nơi doanh nghiệp đăng ký tham gia BHXH cho người lao động để xác minh. Ngoài ra, BHXH huyện còn tập huấn kỹ năng cho viên chức được cử đi xác minh như: Việc đối chiếu hồ sơ, chữ ký, bút tích của người lao động trên chứng từ lưu tại đơn vị và chứng từ đề nghị giải quyết chế độ thai sản; phải đọc được tài khoản kế toán, trong đó tài khoản thu, nộp và giải quyết chế độ BHXH; có kỹ năng nhận biết các dấu hiệu hồ sơ giả, hồ sơ hợp thức hóa… Trên cơ sở quy trình đã xây dựng, BHXH huyện tiến hành xác minh 68/779 lượt hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ thai sản có thời gian tham gia BHXH từ 06 - 09 tháng, trong đó, có 29 trường hợp nghỉ thai sản không do BHXH huyện quản lý thu phải phối hợp với BHXH các quận khác cùng thực hiện xác minh, thì có 01 trường hợp điều chỉnh mức lương trích nộp BHXH từ 3,6 triệu lên 10 triệu trước khi sinh 11 tháng. BHXH huyện đã yêu cầu đơn vị phải điều chỉnh mức lương trích nộp của người lao động theo thang, bảng lương đã đăng ký với cơ quan quản lý lao động theo quy định.

Đối với Quy trình xác minh đối tượng hưởng tuất trên 80 tuổi, nhằm quản lý tốt đối tượng đang hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng được chặt chẽ, tránh trường hợp đối tượng đã chết từ lâu, nhưng vẫn nhận trợ cấp. BHXH huyện phối hợp UBND các xã có đối tượng hưởng trợ cấp tuất hàng tháng tiến hành kiểm tra, xác minh các đối tượng này còn sống, hay đã chết trong sổ theo dõi hộ khẩu, hộ tịch của Tư pháp xã. Anh Liễu cho biết, BHXH đã tiến hành xác minh 145 đối tượng đang hưởng trợ cấp tuất trên 80 tuổi. Qua kiểm tra phát hiện 09 trường hợp đã chết, đặc biệt có trường hợp chết từ gần 04 năm vẫn còn nhận trợ cấp tuất hàng tháng (45 tháng). Có 03 trường hợp BHXH huyện đề nghị thân nhân đối tượng nộp lại ngay, 06 trường hợp đề nghị Bưu điện thu hồi và đến nay đã nộp vào quỹ BHXH đầy đủ. 

Qua thời gian triển khai áp dụng sáng kiến tại BHXH huyện đã quản lý chặt chẽ, đảm bảo quyền lợi cho người hưởng. Quá trình thực hiện đã mang lại hiệu quả tích cực, tạo được niềm tin cho đơn vị và người lao động. Đối với viên chức BHXH huyện cũng được nâng cao về nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp, nâng cao ý thức phục vụ Nhân dân nhằm giảm tình trạng lạm dụng, gây thất thoát quỹ ốm đau, thai sản, đáp ứng tốt hơn nữa mục tiêu phát triển của đơn vị và toàn Ngành./.

Thủy Hà

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam