Năm 2030: Đặt mục tiêu giảm 90% tỷ lệ tử vong do bệnh tả trên toàn cầu

07/07/2020 13:52:18
Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), số ca mắc bệnh tả đã giảm 60% trên toàn cầu. Các “điểm nóng” về bệnh tả trên thế giới, bao gồm Haiti, Somalia, Cộng hòa Dân chủ Congo đã và đang có những tiến bộ đáng kể trong phòng, chống dịch tả.

(Ảnh minh họa)

Mỗi năm bệnh tả lây nhiễm từ 01 - 04 triệu người

Trong chiều dài lịch sử, bệnh tả ở người (Cholerae) là nguyên nhân đưa đến những trận đại dịch lớn, gây tử vong và bất ổn cho hàng triệu người trên thế giới. Ngày nay, bệnh tả đã được khống chế ở nhiều nơi nhưng vẫn còn xảy ra những đợt dịch ở các quốc gia châu Phi và một số quốc gia châu Á. Ước tính mỗi năm bệnh tả lây nhiễm từ 01 - 04 triệu người và cướp đi 143.000 sinh mạng; theo báo cáo của 34 quốc gia trên thế giới, đã có 499.447 ca mắc bệnh tả và 2990 trường hợp tử vong (số liệu năm 2018). Trong khi các vụ dịch vẫn đang tiếp diễn ở nhiều quốc gia khác nhau, Các ca mắc cho thấy xu hướng giảm đáng kể trong lây truyền tả vào năm 2019, theo dữ liệu được thu thập bởi WHO. Tại Việt Nam, bệnh tả chưa được triệt tiêu hoàn toàn, song đa phần chỉ là trường hợp lẻ tẻ, thường xảy ra vào mùa hè, ở các tỉnh, thành ven biển.

Tả là bệnh truyền nhiễm cấp tính ở đường tiêu hóa, do vi khuẩn tả Vibrio Cholerae gây ra. Biểu hiện chủ yếu là nôn và tiêu chảy với số lượng lớn, làm người bệnh mất nước và điện giải trầm trọng, gây sốc nặng, nếu không được điều trị kịp thời sẽ dẫn đến tử vong. Các thể bệnh tả được ghi nhận bao gồm: Thể bệnh tả không triệu chứng; Thể nhẹ, là bệnh tả giống như tiêu chảy thường; Thể điển hình, là bệnh tả có diễn biến cấp tính, biểu hiện là nôn và tiêu chảy số lượng lớn; Thể tối cấp, là bệnh tả diễn tiến nhanh chóng, mỗi lần đi tiêu chảy mất rất nhiều nước, vô niệu, toàn thân suy kiệt nhanh chóng sau vài giờ tiêu chảy và có thể tử vong do trụy tim mạch; Bệnh tả ở trẻ em, phổ biến là thể nhẹ giống như bệnh tiêu chảy thông thường, ở những trẻ lớn hơn thì tiêu chảy, nôn mửa giống như người lớn, có thể kèm theo sốt nhẹ; Bệnh tả ở người già, thường dẫn đến biến chứng suy thận dù đã được bù dịch đầy đủ.

“Số ca mắc bệnh tả giảm ở các quốc gia “điểm nóng” của dịch bệnh này cho thấy nỗ lực ngày càng tăng của thế giới nhằm làm chậm và ngăn chặn dịch bệnh, đồng thời, cho thấy vai trò quan trọng của các chiến dịch tiêm phòng dịch tả quy mô lớn” - TS.Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc WHO cho biết – “Tuy nhiên, giải pháp lâu dài để chấm dứt bệnh tả vẫn nằm ở tăng khả năng tiếp cận với nước sạch và cung cấp đầy đủ dịch vụ vệ sinh môi trường cho con người. Và chúng ta cần phải tiếp tục cố gắng vận động để các quốc gia trên thế giới lưu tâm hơn nữa trong chung tay tham gia các chiến lược toàn cầu nhằm loại bỏ hoàn toàn dịch bệnh này".

03 trục chính trong  kiểm soát bệnh tả

Những năm qua, Văn phòng đại diện WHO đặt tại các quốc gia luôn nỗ lực phối hợp với các đối tác liên quan nhằm hỗ trợ cho cơ quan Y tế, nhất là tại các quốc gia “điểm nóng” của bệnh tả, thực hiện kiểm soát dịch bệnh nhanh chóng, lâu dài; giám sát, ứng phó với dịch bệnh và đẩy mạnh các biện pháp phòng ngừa như vaccine tả dạng uống, cũng như hoạt động truyền thông. Hợp tác với Chính phủ của các quốc gia nhằm ứng phó khẩn cấp với những trận dịch tả lớn tại Cộng hòa Dân chủ Congo, Nigeria, Uganda, Yemen, Zambia và Zimbabwe; chuyển từ phản ứng dịch bùng phát sang kiểm soát và loại bỏ bệnh tả lâu dài tại Haiti, Cộng hòa Tanzania (Zanzibar) và Zambia. Phát hành Báo cáo Dịch tễ hàng tuần (WER) đóng vai trò là công cụ thiết yếu để phổ biến nhanh chóng, chính xác thông tin dịch tễ học về dịch bệnh theo Quy định Y tế quốc tế; chuyển gần 18 triệu liều vaccine tả dạng uống (OCV) đến 11 quốc gia, nâng tổng số lên 60 triệu liều vaccine đã được cung cấp trên toàn thế giới kể từ khi kho dự trữ vaccine tả dạng uống được khởi tạo vào năm 2013.

Bên cạnh đó, đưa ra Chiến lược, lộ trình toàn cầu để kiểm soát và loại bỏ bệnh tả, theo đó, đặt mục tiêu giảm 90% trường hợp tử vong do bệnh tả và loại bỏ lây truyền bệnh tả tới 20 quốc gia vào năm 2030. Chiến lược này nhấn mạnh 03 trục chính trong kiểm soát bệnh tả, bao gồm:

  • Phát hiện sớm và phản ứng nhanh để ngăn chặn dịch bệnh.
  • Tiếp cận đa ngành tích hợp tăng cường giám sát, tiêm chủng, huy động cộng đồng và nước sạch, vệ sinh môi trường để phòng chống bệnh tả ở các “điểm nóng” ở các quốc gia trên thế giới.
  • Có cơ chế phối hợp hiệu quả để hỗ trợ kỹ thuật, huy động nguồn lực và hợp tác ở cấp địa phương, cũng như toàn cầu.

“Chiến lược, lộ trình toàn cầu nhằm cung cấp những hướng dẫn rõ ràng về cách phòng, chống và hướng đến mục tiêu cuối cùng là loại bỏ bệnh tả” - TS.Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc WHO diễn giải – “Mọi trường hợp tử vong do bệnh tả trên lý thuyết đều có thể phòng, chống được bằng các biện pháp hiện có. Zambia, Nam Sudan, Cộng hòa Tanzania, Somalia, Bangladesh và Nigeria thời gian qua đã đạt được tiến bộ đáng kể trong việc phát triển các kế hoạch hành động quốc gia trong khuôn khổ Chiến lược, lộ trình toàn cầu.

BS.Phan Kim (Theo WHO)

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam