Nhiều địa phương phát triển tốt BHXH tự nguyện

11/09/2019 08:59:37
Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 37, chiều ngày 10/9, UBTVQH cho ý kiến về báo cáo kết quả giám sát chuyên đề “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững trên địa bàn vùng dân tộc thiểu số, miền núi giai đoạn 2012-2018”. Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng điều hành nội dung làm việc.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng điều hành phiên họp. Ảnh: TTXVN

Báo cáo tại Phiên họp, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Hà Ngọc Chiến cho biết, Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững được chia thành hai giai đoạn: Giai đoạn 2012 – 2015; Giai đoạn 2016 – 2020. Đây là chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững chung của cả nước, tuy nhiên nội dung chủ yếu của cả hai giai đoạn đều tập trung đầu tư cho hai Chương trình lớn là Chương trình 30a và Chương trình 135 thuộc vùng dân tộc thiểu số, miền núi.

Về kết quả đạt được giai đoạn 2012 – 2015, theo báo cáo của Chính phủ và tổng hợp số liệu từ các quyết định công bố kết quả rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo hằng năm của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cho thấy, trong 3 năm (2012 – 2014),  bình quân tỷ lệ hộ nghèo giảm 2%/năm, đạt mục tiêu (giảm 706.849 hộ); tỷ lệ hộ cận nghèo giảm bình quân hằng năm đạt 0,48%/năm, tương ứng giảm 130.751 hộ cận nghèo. Trong đó: Các huyện nghèo theo Nghị quyết 30a (64 huyện) và các huyện nghèo được hưởng cơ chế theo Nghị quyết 30a (30 huyện), giảm được 101.266 hộ, tỷ lệ giảm hộ nghèo bình quân/năm là 5,65%/năm (vượt chỉ tiêu 4%); năm 2014, hộ nghèo DTTS của các huyện 30a và các huyện hưởng cơ chế 30a giảm được 40.055 hộ so với năm 2013, tương ứng giảm 3,8%/năm. Về cơ bản đạt mục tiêu kế hoạch đề ra theo Nghị quyết số 80/NQ-CP ngày 19/5/2011 của Chính phủ và Quyết định số 1489/QĐ-TTg ngày 08/10/2012 của Thủ tướng Chính phủ. Thu nhập bình quân đầu người của hộ nghèo cả nước tăng 1,65%, trong đó thu nhập bình quân hộ nghèo ở khu vực nông thôn tăng 1,5 lần (700.000 đ/người/tháng) và khu vực thành thị tăng 1,8 lần (900.000 đ/người/tháng), đạt và vượt mục tiêu đề ra tại Quyết định số 1489/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (tăng lên 1,6 lần so với năm 2011). Về mục tiêu tăng mức thu nhập bình quân đầu người các huyện nghèo, xã đặc biệt khó khăn lên 2,5 lần so với năm 2011 là không đạt được, hầu hết các huyện chỉ dao động ở mức tăng dưới 2 lần so với năm 2011 .

Về kết quả đạt được giai đoạn 2016 – 2018, với mục tiêu giảm nghèo, tỷ lệ hộ nghèo cả nước giảm từ 9,88% (năm 2015), xuống còn 5,23% (năm 2018), bình quân giảm 1,55%/năm, tương ứng giảm 1.047.452 hộ, đạt mục tiêu (giảm 1 - 1,5%/năm); tỷ lệ hộ nghèo các huyện nghèo giảm bình quân 5,5%/năm vượt mục tiêu (giảm 4%); các xã đặc biệt khó khăn giảm từ 3-4% trở lên mỗi năm, đạt mục tiêu. Tổng số hộ nghèo dân tộc thiểu số giảm được 343.470 hộ, bình quân giảm từ 3-4% năm.

Các chính sách đầu tư phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo đã tạo sự chuyển biến rõ nét về cơ sở hạ tầng. Khoảng 25.000 công trình hạ tầng đã được đầu tư, xây dựng trên địa bàn các xã, thôn bản khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, miền núi. Đến nay, đa số các xã đã có đường ô tô đến trung tâm; 88% thôn có đường cho xe cơ giới và 42% thôn có đường giao thông đạt chuẩn; 99% trung tâm xã và 80% thôn có điện; 65% xã có hệ thống thủy lợi nhỏ đáp ứng yêu cầu sản xuất và đời sống; 76% xã đạt tiêu chí quốc gia về y tế.

Tính đến ngày 31/12/2018 đã có trên 1,4 triệu khách hàng là hộ đồng bào dân tộc thiểu số được thụ hưởng các chương trình tín dụng tại Ngân hàng Chính sách xã hội, với tổng dư nợ 46.159 tỷ đồng.

Thảo luận tại Phiên họp, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá báo cáo được chuẩn bị công phu, kỹ lưỡng, vừa có tính bao quát, vừa có tính cụ thể với tinh thần trách nhiệm cao.  Phát biểu tại Phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga đánh giá, Đoàn giám sát đã có cách làm khá bài bản khi tiến hành các cuộc giám sát tại địa phương; chất lượng báo cáo tốt, đánh giá rõ mặt được, mặt chưa được và chỉ rõ trách nhiệm của các Bộ, ngành, địa phương. Tuy nhiên, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp cho rằng Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo được lồng ghép trong nhiều chính sách, nhưng chất lượng chính sách và sự phối hợp liên ngành chưa đảm bảo. Do đó, Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương cần khắc phục những tồn tại này trong thời gian tới.

Cũng tại phiên thảo luận, Trưởng Ban Dân nguyện Nguyễn Thanh Hải cho rằng cần thu hút các nguồn lực xã hội hóa việc thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia tại vùng dân tộc thiểu số, miền núi để phát huy tối đa kết quả của đợt giám sát; góp phần xóa đói giảm nghèo ở vùng khó khăn, giúp miền núi tiến kịp miền xuôi; giảm chênh lệch giàu nghèo giữa các vùng miền trong cả nước.

Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển nêu ý kiến, đây là chương trình giám sát nên phải có đánh giá cụ thể để nắm được hệ thống pháp luật đã thực chất và đi vào cuộc sống chưa. Nhiều thông tư, nghị quyết của Quốc hội được ban hành, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để thực hiện Chương trình giảm nghèo bền vững nhưng việc triển khai chậm hơn nhiều so với thực tế, yêu cầu của cuộc sống. Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, đồng bào rất quan tâm đến chính sách bảo vệ rừng, nhưng trợ cấp cho hoạt động này chỉ có 400 nghìn đồng/ha/năm là quá ít; không thể thu hút và đảm bảo mức sống tối thiểu cho đồng bào.

Về chỉ đạo thực hiện chương trình, Phó Chủ tịch Quốc hội khẳng định, các cơ quan Trung ương và địa phương đã tích cực vào cuộc nhưng vẫn xảy ra tình trạng chồng chéo; việc phân cấp, phân quyền còn bất cập; một việc nhưng chia ra rất nhiều bộ, ngành quản lý. Về việc phân bổ nguồn lực, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho rằng, ngân sách của Trung ương và địa phương đều thực hiện theo dự toán một cách nghiêm túc nhưng việc quản lý tài chính còn lỏng lẻo. Kết quả kiểm toán cho thấy những sai phạm hay yêu cầu phải chỉnh sửa về mặt tài chính giai đoạn sau vẫn cao hơn giai đoạn trước.

Phân tích đến tình trạng tái nghèo và mù chữ, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho rằng tỷ lệ này còn khá cao và chênh lệch nhiều so với các vùng khác. Bên cạnh đó, ở nhiều nơi, việc đạt chuẩn nông thôn mới chỉ mang tính hình thức, việc tổ chức sản xuất mang lại thu nhập ổn định cho người dân chưa được thực hiện tốt. 

Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung cho rằng, chương trình xóa đói giảm nghèo có những tiến bộ rõ rệt. Các chỉ tiêu cơ bản đều đạt và vượt; xuất hiện nhiều tấm gương điển hình với việc nhiều gia đình viết đơn xin thoát nghèo; nhiều địa phương phát triển tốt chương trình BHXH tự nguyện. Tuy nhiên, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cũng thẳng thắn nhìn nhận, chất lượng cuộc sống và hệ số phát triển con người của đồng bào dân tộc thiểu số còn thấp, tỷ lệ thu nhập giữa các vùng còn chênh lệch lớn. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội sẽ sớm xây dựng chương trình hành động cụ thể, khắc phục những hạn chế, yếu kém để có giải pháp tốt nhất, từng bước nâng cao đời sống của đồng bào.

Phát biểu tại Phiên thảo luận, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh, ngoài việc quan tâm đến đời sống vật chất, cần nâng cao, tạo điều kiện và bảo tồn hơn nữa đời sống văn hóa, tinh thần cho đồng bào các dân tộc thiểu số. Về kết quả thực hiện các mục tiêu xoá đói giảm nghèo, theo Chủ tịch Quốc hội, nhờ chương trình mà cơ sở hạ tầng phục vụ đồng bào được cải thiện đáng kể, qua đó nâng cao đời sống nhân dân. Hầu hết tại các địa phương đã có đường ô tô đến được trung tâm xã, có điện lưới và nước sạch, y tế, chuẩn về phổ cập giáo dục đã đến được với bà con. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị các bộ, ngành cần tập trung các chính sách hỗ trợ để giúp bà con các dân tộc thiểu số (10 dân tộc) đang còn tỷ lệ nghèo cao nhất vươn lên thoát nghèo, ổn định cuộc sống.

Tại Phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất sẽ ban hành Nghị quyết về kết quả giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững trên địa bàn vùng dân tộc thiểu số, miền núi giai đoạn 2012-2018./.

Tuyết Hoa

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam