Tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về lao động

02/10/2019 13:19:22
Từ ngày 02 -04/10, tại Nhà Quốc hội, Ủy Ban về các Về các vấn đề xã hội của Quốc hội họp phiên toàn thể lần thứ 15. Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội Nguyễn Thúy Anh chủ trì phiên họp. Tại phiên họp lần này, Dự thảo Bộ luật Lao động (sửa đổi) sẽ trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 8 tới đang nhận được sự chú ý của dư luận, đặc biệt là về nội dung điều chỉnh tuổi nghỉ hưu, bởi nó tác động đến toàn xã hội.

Trong phiên làm việc đầu tiên, Ủy ban đã cho ý kiến về: việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự án Bộ luật Lao động (sửa đổi); việc chuẩn bị dự án Luật Công đoàn (sửa đổi) và đề xuất bổ sung vào chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2020. 

Phát biểu khai mạc phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội Nguyễn Thúy Anh nhấn mạnh, thực hiện chương trình công tác năm 2019, phiên họp toàn thể lần thứ 15 này các đại biểu sẽ tập trung thảo luận, cho ý kiến vể 18 nội dung quan trọng chuẩn bị cho Kỳ họp thứ 8, Quốc hội Khóa XIV. Trong đó, rất nhiều nội dung được dự luận quan tâm, tác động đến toàn xã hội…  Do vậy, đồng chí Nguyễn Thúy Anh đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận trên tinh thần trách nhiệm cao nhất, đảm bảo phiên họp thành công.

Trình bày các nội dung lớn về tiếp thu, chỉnh lý dự án Bộ luật Lao động (sửa đổi), Phó Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội Bùi Sỹ Lợi thông tin, đến thời điểm này, dự án Bộ luật Lao động (sửa đổi) đã cơ bản thống nhất về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng. Theo đó, dự thảo Bộ luật mở rộng phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng với nhóm lao động không có quan hệ lao động về một số tiêu chuẩn, điều kiện lao động phù hợp nhằm bảo đảm tốt hơn quyền và an sinh xã hội đối với người không có quan hệ lao động tại các quy định.

Việc mở rộng như vậy, theo đồng chí Bùi Sỹ Lợi, là cụ thể hóa quy định của Hiến pháp, khuyến nghị của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) và bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật, thích ứng với sự linh hoạt của thị trường lao động, thúc đẩy áp dụng các quy định của Bộ luật này đối với người lao động không có quan hệ lao động và góp phần dịch chuyển lao động từ khu vực không có quan hệ lao động sang khu vực có quan hệ lao động. Các chuyên gia của ILO đánh giá cao hướng tiếp thu, chỉnh lý này, cho đây là điểm tiến bộ của pháp luật về lao động của Việt Nam. Các thành viên Ủy ban Về các vấn đề xã hội bày tỏ nhất trí cao với việc mở rộng như dự thảo Bộ luật hiện nay.

Về việc điều chỉnh tuổi nghỉ hưu đang được dư luận quan tâm, tác động toàn xã hội, đồng chí Bùi Sỹ Lợi thông tin, chủ trương điều chỉnh tăng tuổi nghỉ hưu chung đối với người lao động nhằm thể chế hóa quan điểm của Đảng tại Nghị quyết số 28-NQ/TW với mục tiêu lâu dài để chủ động ứng phó với xu hướng già hóa dân số diễn ra nhanh của Việt Nam, đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động. Tuy nhiên, do còn có ý kiến khác nhau và đây là vấn đề có tác động lớn đối với người lao động và thị trường lao động, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xin báo cáo và trình Quốc hội hai phương án quy định về tuổi nghỉ hưu tại khoản 2 Điều 169 để xem xét, cho ý kiến.

Phương án 1 (Phương án Chính phủ trình quy định cụ thể lộ trình và tuổi): Tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với nữ vào năm 2035.

Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi 03 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 04 tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 03 tháng đối với lao động nam và 04 tháng đối với lao động nữ.

Phương án 2 (Phương án quy định tuổi nghỉ hưu của lao động nam, nữ nhưng giao Chính phủ quy định lộ trình)Tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với nam và đủ 60 tuổi đối với nữ. Theo đánh giá, cả hai phương án đều đạt mục tiêu cụ thể hóa quan điểm của Nghị quyết số 28-NQ/TW quy định rõ tuổi nghỉ hưu phải hướng tới.

Theo đánh giá, cả hai phương án đều đạt mục tiêu cụ thể hóa quan điểm của Nghị quyết số 28-NQ/TW quy định rõ tuổi nghỉ hưu phải hướng tới.

Đối với phương án 1: đáp ứng được yêu cầu quy định cụ thể trong Luật về lộ trình cho từng năm để thực hiện nâng tuổi nghỉ hưu và xác định được thời điểm hoàn thành. Tuy nhiên, việc áp dụng chung cùng một lộ trình với các nhóm đối tượng lao động rất khác nhau (như đã nêu ở trên) trong thị trường lao động rất đa dạng hiện nay sẽ có tác động khác nhau và có thể gây ra sự phức tạp, hệ lụy cần phải được cơ quan soạn thảo đánh giá kỹ lưỡng, cẩn trọng, nhất là, trong bối cảnh chưa tạo được sự đồng thuận cao trong dư luận người lao động (nhất là người lao động trực tiếp sản xuất, đứng máy dây chuyền... ở doanh nghiệp).

Phương án này 2: bảo đảm tính linh hoạt, không quy định một lộ trình chung cho tất cả các nhóm đối tượng lao động có đặc điểm ngành nghề, điều kiện, môi trường làm việc rất khác nhau... mà phải tùy vào từng nhóm lao động cụ thể để điều chỉnh nâng tuổi nghỉ hưu phù hợp, không nhất thiết phải giống nhau giữa các nhóm lao động rất đa dạng. Tuy nhiên, phương án này chưa xác định thời gian hoàn thành mà giao Chính phủ quy định.

Tại phiên họp, đa số các đại biểu nhất trí việc trình Quốc hội lộ trình điều chỉnh tuổi nghỉ hưu, nhưng một số thành viên Ủy ban lưu ý đây là vấn đề phức tạp và ở các nước khi đặt ra vấn đề này cũng thường tranh luận, phản ứng của người lao động. Do đó, cần làm tốt công tác truyền thông để người lao động hiểu rõ về quyền và lộ trình tăng tuổi nghỉ hưu đối với từng nhóm lao động để họ biết được bản thân mình, ngành mình sẽ nghỉ hưu như thế nào và kèm theo đó là những quyền lợi gì. Bên cạnh đó, một số đại biểu cho rằng, nên ban hành danh mục nghề, ngành, tính chất công việc, đặc biệt lao động độc hại, nặng nhọc nên nghỉ hưu sớm; không nhất thiết phải có lộ trình như nhau đối với các nhóm lao động khác nhau.

Cũng tại phiên họp, một số thành viên Ủy ban nhất trí phương án đề nghị Quốc hội nên ủng hộ việc mở rộng khung thỏa thuận giờ làm thêm tối đa như phương án Chính phủ trình bởi đây là nhu cầu thực tế của cả người lao động và người sử dụng lao động. Bên cạnh đó, các đại biểu đề nghị cần có phương án bảo đảm sự bình đẳng về thời giờ làm việc giữa cán bộ, công chức, viên chức ở khu vực công với người lao động khu vực sản xuất. Các đại biểu cho ý kiến về tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở; về thời giờ làm việc bình thường...

Trên cơ sở ý kiến của các đại biểu, kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội Nguyễn Thúy Anh đề nghị, ban soạn thảo tiếp thu ý kiến các đại biểu, thảo luận, chỉnh sửa các nội dung để báo cáo Chính phủ trình Quốc hội. Trước Kỳ hợp lần thứ 8 tới đây, tiếp tục lấy kiến các nhóm đối tượng chịu tác động của dự thảo Luật lao động (sửa đổi), của các chuyên gia trong và ngoài nước… mục tiêu thực hiện đúng tinh thần Nghị quyết của Đảng ban hành, truyền thông mạnh mẽ để người dân đồng thuận với chủ trương của Đảng và Nhà nước./.

Thái Dương - Minh Đức

Viết bình luận

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Tạp chí Bảo Hiểm Xã Hội

Open:

Phone: 0436 281 539

150 Phố Vọng, Thanh Xuân Hà Nội, Việt Nam